Bài 4 CHĂM SÓC DA MỤN

thumbnail

Mình đã quay trở lại đây. Lần này mình sẽ làm bài viết về chủ đề khá nhiều bạn quan tâm đó là chăm sóc da mụn. Đây là bài viết dưới góc nhìn của mình, và mình không phải bác sĩ da liễu nên bạn có thể tham khảo nhưng nếu tình trạng nặng cần đi khám da liễu nhé.

Đọc thêm: Khóa học chăm sóc da

NGUYÊN NHÂN MỤN XUẤT HIỆN

Ước chừng 80% mọi người ở độ tuổi từ 11-30 bị mụn tại một thời điểm nào đó và tình trạng này khá phổ biến ở phụ nữ ở độ tuổi 40,50 và 60. Mụn có thể hình thành do một trong các nguyên nhân sau:

Do hoạt động của nội tiết

Mụn sẽ hình thành do Androgen –  nội tiết tố nam tăng lên trong giai đoạn dậy thì ở cả nam và nữ. Nghe có vẻ lạ nhỉ nhưng ở nữ cũng có Androgen, chính vì vậy một số bạn nữ có lông trên mặt (ria mép, lông mày, lông trên khuôn mặt) dày thường dễ bị nổi mụn hơn.

Việc rối loạn nội tiết sẽ khiến cho tuyến bã nhờn nở rộng và tiết nhiều dầu hơn dẫn tới việc hình thành mụn nhiều hơn.

Ngoài ra, 2-7 ngày trước chu kỳ kinh nguyệt của nữ giới là khoảng thời gian các bạn nữ dễ bị mụn nhất.

Nguyên nhân hình thành mụn
Nguyên nhân hình thành mụn

Do sử dụng thuốc

Một số thuốc có chứa và kích thích sản sinh androgen, corticosteroid hoặc tithium => rối loạn nội tiết sẽ góp phần vào việc hình thành mụn.

Di truyền

Thật buồn nhưng di truyền cũng là một nguyên nhân hình thành ra mụn. Nếu bố mẹ các nàng gặp vấn đề về mụn thì bạn cũng có nguy cơ bị mụn cao hơn đó.

Phản ứng nhạy cảm của da với mỹ phẩm

Tại sao chúng mình cần làm quen với các thành phần trong mỹ phẩm. Nguyên nhân là da có thể bị kích ứng, dị ứng với một thành phần nào đó có trong các sản phẩm make up hoặc skincare.

Đôi khi các phản ứng không thực sự là mụn mà là tình trạng viêm da kích ứng do tiếp xúc. Các vết kích ứng nhìn khá giống mụn nhưng có xu hướng diễn ra nhanh chóng hơn so với mụn thông thường.

Do sử dụng kem trộn, rượu thuốc

Khi ngừng dùng kem trộn chứa corticoid thì da sẽ phát mụn, tiếp tục dùng thì lúc đầu da có vẻ đẹp nhưng da sẽ bị hủy hoại dần từ bên trong, dần dần da sẽ bị nám, đỏ rát, lộ các mạch máu li ti dưới da. Hàng rào bảo vệ da bị bào mòn và rất yếu khiến da không thể thích nghi với bất cứ sản phẩm skincare khác, da nhạy cảm hơn.

Sau khi ngừng sử dụng khoảng 2-4 tuần, da sẽ bắt đầu tình trạng viêm da và mụn. Độc tính của corticoid càng cao mức độ viêm càng nặng. Nồng độ corticoid trong sản phẩm càng cao, viêm càng nặng, thời gian điều trị càng dài. Tần suất bôi da càng nhiều, càng đều càng bị viêm da nặng và chữa khó lành.

Tình trạng viêm

  • Do sử dụng các sản phẩm chứa các thành phần gây kích ứng, làm khô mụn hoặc bào mòn da.
  • Do nặn mụn sai cách khiên da tổn thương, các ổ viêm lan ra xung quanh gây mụn.

Phản ứng dị ứng với đồ ăn

Chẳng hạn như sữa và các sản phẩm từ sữa, gluten, các loại hạt hoặc cá có thể gây mụn ở một số người.

Tốt nhất trong thời gian trị mụn bạn nên tránh ăn các thực phẩm này nhé.

NÊN LÀM GÌ ĐỂ KIỂM SOÁT MỤN

Mụn là một triệu chứng rối loạn da do viêm –  đồng nghĩa với việc tất cả mọi thứ bạn có thể làm giảm hoặc tránh hoàn toàn chứng viêm da sẽ giúp bạn tránh xa được mụn, sưng và tấy đỏ.

Giữ sạch da nhưng đừng làm sạch quá mức

Tại sao mình lại nói vậy thì da sạch là điều tốt vì việc rửa mặt sẽ giúp loại bỏ dầu thừa và tế bào chết dư thừa gây bít tắc lỗ chân lông – điều kiện hình thành mụn. Tuy nhiên làm sạch quá mức, sử dụng sữa rửa mặt tẩy rửa quá mạnh, mài mòn da sẽ dẫn tới kích ứng và viêm mãn tính (tất cả mọi thứ gây viềm đều làm gia tăng tình trạng mụn).

Lời khuyên đưa ra: rửa mặt 2 lần mỗi ngày với các sản phẩm rửa mặt dịu nhẹ

Sản phẩm gợi ý:

🌷 Sữa Rửa Mặt La Roche Posay Toleriane Dermo Cleanser – Da Quá Nhạy Cảm

🌷 Sữa Rửa Mặt Hada Labo Tạo Bọt Gokujyun Moisturizing Foaming Wash

🌷 Sữa rửa mặt Simple Kind to Skin Moisturising Facial Wash

🌷 Sữa rửa mặt CeraVe Foaming Facial Cleanser

🌷 Sữa Rửa Mặt Cosrx Good Morning Low pH Gel

Tránh xa các sản phẩm dưỡng da, trang điểm gây kích ứng

Kích ứng =  viêm da => mụn. Quá trình tóm tắt đơn giản như vậy.

  • Các nàng hãy tránh các sản phẩm chứa cồn khô biến tính thường được biết đến với những tên gọi như SD alcohol, ethanol, methanol, alcohol, ethyl alcohol, alcohol denat, benzyl alcohol, isopropyl alcohol. Chúng sẽ làm khô da, da khô dẫn đến tình trạng tăng tiết dầu để tránh da mất nước. Dầu thừa tiết quá nhiều sẽ dẫn đến mụn.
  • Tránh tinh dầu bạc hà, tinh dầu khuynh diệp, tinh dầu họ cam quýt, các loại tinh dầu thơm (xem trong mục công bố mình có bài viết liệt kê rồi nhé). Các loại tinh dầu này dễ gây kích ứng da dẫn tới mụn. Mà các thành phần này lại xuất hiện khá nhiều trong các sản phẩm dưỡng da đó nhé. Với làn da khỏe thì không sao nhưng da mụn, nhạy cảm cần tránh.
  • Chiết xuất cây phỉ, để sản xuất ra chiết xuất này người ta phải dẫn qua cồn nên sẽ còn một nồng độ cồn nhất định lưu lại trong  chiết xuất nên da mụn cứ tránh xa ra nhé.

Phải tẩy trang trước khi đi ngủ

Chắc là sai lầm hay gặp ở lứa tuổi teen khi chưa nghiên cứu rõ về chăm sóc da. Ví dụ cụ thể là mình huhu, thật may là nó không để lại quá nhiều di chứng trên mặt.

Đi ngủ cùng lớp make up sẽ ngăn cản da đào thải tế bào chết đồng thời bít kín lỗ chân lông, làm gia tăng tình trạng gây mụn.

Một số sản phẩm tẩy trang phù hợp với da mụn nhạy cảm:

🔹Bioderma Sensibio H2O Water

🔹 L’Oreal Paris 3-in-1 Micellar Water

🔹 La Roche-Posay Micellar Cleansing Water and Makeup Remover

Tránh xa các sản phẩm dưỡng ẩm chứa quá nhiều chất làm mềm và kết cấu đặc

Tại sao?

Vì những sản phẩm này chỉ khiến da đổ dầu và bóng nhẫy, đồng thời gây bít tắc lỗ chân lông. Thậm chí còn hút những chất này vào trong làm trầm trọng tình tình bít tắc sẵn có.

Tốt nhất nên chọn sản phẩm cấp ẩm nhẹ nhàng dạng gel, dạng lotion chỉ có chức năng dưỡng ẩm và phục hồi da thôi nhé.

Sử dụng các sản phẩm chăm sóc tóc nhẹ nhàng

Nếu da mụn hoặc dễ nổi mụn nên tránh các sản phẩm tạo kiểu tóc vì chúng có thể chạm vào mặt và gây bít tắc lỗ chân lông. Nhất là khi bạn để tóc mái hoặc hay xõa tóc.

Dầu xả cũng có thể gây mụn, do đó hãy tránh để dầu xả dính vào mặt.

Nếu bị mụn ở lưng và cổ, khi gội đầu các nàng hãy ngồi xuống, cúi đầu, xõa tóc về phía trươc gội để hạn chế dầu xả dính vào vùng da cổ và lưng nhé.

Hạn chế make up

Trang điểm có gây mụn không? Thắc mắc của khá nhiều bạn nhỉ. Trang điểm không gây mụn, kem nền chỉ lưu trên bề mặt da chứ không hấp thu vào lỗ chân lông. Tuy nhiên make up sẽ gây mụn ở trường hợp tẩy trang  không kỹ vào buổi tối dẫn tới hình thành mụn.

Vì vậy nếu trang điểm các nàng nhớ tuân thủ các bước làm sạch nhé.

CÁC THÀNH PHẦN ĐIỀU TRỊ MỤN VÀ SẢN PHẨM GỢI Ý

Axit Salicylic (BHA)

Tính kháng viêm: Axit Salicylic là một dẫn xuất của aspirin (đây là một loại thuốc) nên nó cũng có tính kháng viêm của aspirin. Chính vì vậy axit salicylic giúp giảm viêm, tấy đỏ và sưng.

Tính kháng sinh: giúp tiêu diệt vi khuẩn gây mụn

Với đặc tính tan trong dầy, Axit salicylic có tác dụng tẩy tế bào chết để loại bỏ sự tích tụ của các tế bào chết bên trong lỗ chân lông; giảm tình trạng bít tắc lỗ chân lông, nguyên nhân gây ra mụn

Nồng độ thích hợp để sử dụng ít nhất là 0.5%; nồng độ 1-2% sẽ có tác dụng hiệu quả hơn nhiều nhưng có thể xảy ra kích ứng với da mới làm quen. Hãy bắt đầu với nồng độ thấp.

Lưu ý một chút về pH sản phẩm, BHA hoạt động hiệu quả nhất ở pH từ 3-4 nên sau khi rửa mặt hãy để da thật khô hãy thoa BHA.

Một số sản phẩm chứa BHA khuyên dùng

Benzoyl Peroxide

Hoạt chất đã được chứng minh hiệu quả trong việc điều trị mụn.

  • Nguyên tắc hoạt động: hoạt chất xâm nhập vào bên trong lỗ chân lông và tiêu diệt vi khuẩn gây mụn => giảm viêm
  • Nồng độ thích hợp: 2,5-10%. Nồng độ 2,5% sẽ ít gây kích ứng nhất, có thể bôi toàn mặt. Nồng độ 5-10% khá mạnh, có thể gây cảm giác bỏng rát trên mặt vì vậy chỉ nên chấm vào nốt mụn. Nếu sử dung 2,5% không hiệu quả hãy nâng lên 5% nhé.

Lưu ý: khi sử dụng các sản phẩm chứa Benzoyl Peroxide có thể khiến da bị kích ứng, khô da, bong tróc tuy nhiên hiệu quả trị mụn lại cực kỳ hiệu quả.

Benzoyl Peroxide sẽ phù hợp để điều trị tình trạng mụn viêm, sưng đỏ.

Một số sản phẩm chứa Benzoyl Peroxide

Retinoid

Retinoid là tên gọi chung của tất cả các dạng vitamin A. Thường được coi là thân dược xử lý mọi vấn đề về da. Chính vì vậy trị mụn cũng là một công dụng tuyệt vời của hoạt chất này.

Trong các dạng thức của Retinoid thì Adapalene, Tazarotine sẽ có tác dụng trị mụn tốt nhất. Ngoài ra retinol, tretinoin cũng có tác dụng trị mụn nhưng hiệu quả không cao bằng các dạng thức kia.

Nguyên lý hoạt động:

  • Retinoid sẽ thay đổi cách tế bào da được hình thành trong các lớp da bên trong lỗ chân lông
  • cải thiện cách đào thải da chết
  • làm thông thoáng lỗ chân lông

Từ đó giảm đáng kể các tổn thương do viêm gây ra.

Retinoid phù hợp điều trị mụn trứng, mụn ẩn

Lưu ý

  • Khi sử dụng nên dùng nồng độ thấp lên cao với tần suất thấp sau đó hãy tăng nồng độ.
  • Khi mới dùng sẽ bị kích ứng, bong da, mẩn đỏ nhưng đó là tác dụng phụ thường thấy, sẽ hết sau khoảng 1 tháng sử dụng.
  • Không sử dụng khi mang thai

Một số thuốc bôi ngoài da có sự kết hợp của Retinoid và Benzoyl Peroxide mình tìm hiểu được như:

Epiduo, Azaduo (chứa Adapalene 0.1% và 2.5% Benzoyl Peroxide) có thể mua ở hiệu thuốc để chấm lên nốt mụn.

Một số sản phẩm dược mỹ phẩm chứa Retinoid

Axit Azelaic

Có công dụng kháng khuẩn gây mụn ở nồng độ 15-20% cực hiệu quả.

Azelaic được dùng để điều trị mụn trứng cá từ mức độ nhẹ đến trung bình. Ưu thế của Azelaic acid so với các sản phẩm trị mụn khác là nó có thể thấm sâu vào các lỗ chân lông và loại bỏ triệt để những vi khuẩn trong nang lông, giảm sưng viêm.

Nhiều nghiên cứu chỉ ra việc sử dụng 20% Azelaic Acid cho hiệu quả hiệu quả trị mụn tương đương với 0.05% tretinoin nhưng lành tính, phù hợp với da nhạy cảm và ít có tác dụng phụ như tretinoin.

Tinh dầu tràm trà (tea tree oil)

Tinh dầu tràm trà  được chứng minh là  một chất kháng khuẩn hiệu quả.

5% tinh dầu tràm trà = 5% benzoyl peroxide

Tuy nhiên không có sản phẩm dưỡng da nào chứa tới tận 5% tinh dầu tràm trà mà thường dưới 0.5% mà thôi. Chính vì vậy nó sẽ không có hiệu quả bằng các hoạt chất trên nhưng sẽ an toàn ít kích ứng hơn.

Một số sản phẩm chấm mụn chứa Tea tree oil

Niacinamide và axit nicotinic (vitamin B3)

Hai hoạt chất trên giúp tăng khả năng chống viêm và phục  hồi lớp bảo vệ của da, hạn chế tăng tiết dầu trên da ngăn ngừa hình thành mụn.

Theo mình Vitamin b3 là thành phần hỗ trợ trong quá trình điều trị mụn giúp nền da khỏe mạnh hơn chứ chỉ dùng không sẽ không trị mụn dứt điểm được.

Sulfur (lưu huỳnh)

Lưu huỳnh đem lại tác dụng kháng viêm, kháng khuẩn, từ đó làm khô mụn, vết thương bị viêm nhiễm. Đây là thành phần khá mạnh đối với da,có khả năng gây kích ứng da nhiều hơn.

Sulfur sẽ phù hợp để điều trị mụn bọc, mụn viêm, sưng tấy.

Lưu ý : Không thoa vào vết thương hở. Không kết hợp với tretinoin vì sẽ gây kích ứng.

Chế độ ăn uống

Phản ứng tiêu cực của cơ thể với một số thực phẩm có thể gây ra mụn. Ví dụ như

  • Sữa và các thực phẩm từ sữa
  • Đường, tiêu thụ quá nhiều đường cũng có thể gây mụn.
  • Hải sản, gluten, đậu phộng, tuy chưa được chứng minh nhưng một số người sẽ bị nổi mụn khi ăn các thực phẩm này.
  • Không nên ăn đồ cay nóng

Nên khi bị mụn và đang điều trị các nàng cứ tránh các thực phẩm này ra nhé.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Back To Top